Ο Θεοδόσης Πελεγρίνης αποκλειστικά στο OTAVOICE

«Μην Πυροβολείς τα Σπουργίτια» 

Του Θεοδόση Πελεγρίνη 

Θέατρο «Αλκμήνη». 

 

Ο Θεοδόσης Πελεγρίνης, η προσωπικότητα του οποίου υπερβαίνει συμβάσεις και κοινές ιδιότητες όπως «ακαδημαϊκός, πολιτικός, συγγραφέας κ.α.» παρουσιάζει το έργο του «Μην Πυροβολείς τα Σπουργίτια» –  δεύτερο μέρος της τριλογίας του «Τρύπιο βαρέλι».  Ο συγγραφέας, αγγίζει με ενσυναίσθηση, ευφυΐα και τρυφερότητα τα μικρά και μεγάλαόμορφα και οδυνηρά χαμόγελα των ανθρωπίνων σχέσεων – σμιλεύοντας με ειλικρίνεια και παρρησία κομμάτια τέχνης σαν τα καράβια του
αραγμένα σ’ άφαντο λιμάνι… 

Εντέλει, ο ηθοποιός είναι ένας ήλιος, και ως ήλιος είναι καταδικασμένος να δύει επί σκηνής ερμηνεύοντας τον ρόλο του. Θεοδόσης Πελεγρίνης 

 Το βιογραφικό σας είναι πλούσιο, σημαντικό, γεμάτο επιτεύγματα και τίτλους. Ποια ήταν η εσωτερική ανάγκη που σας οδήγησε να ενασχοληθείτε με τη συγγραφή και την υποκριτική; 

Αν το βιογραφικό μου έχει τα χαρακτηριστικά που του αποδίδετε, είναι ακριβώς γιατί πρωτίστως ασχολήθηκα εις την συγγραφή, στην οποία, πέρα από τα άρθρα και τις μελέτες που έχουν δημοσιευθεί σε διάφορα έντυπα της ημεδαπής και της αλλοδαπής, περιλαμβάνονται τριάντα βιβλία και πλέον αν θυμάμαι καλά. Η ενεργός ενασχόλησίς μου με το θέατρο, στην οποία εκτός από την υποκριτική που αναφέρετε, εντάσσω και την συγγραφή θεατρικών έργων, ήρθε ως επιστέγασμα θα έλεγα της συγγραφικής μου δράσης. Στο βάθος της δραστηριότητάς μου εν γένει βρίσκεται το πάθος μου για δουλειά. Ό, τι δημιουργώ, το επιχειρώ από διάθεση για δουλειά –και μόνον. Να επαναλάβω  μια φράση του Γεωργίου Παπανικολάου, του μεγάλου Έλληνα βιολόγου και ιατρού, την οποίαν ενστερνίζομαι: «δεν με ενδιαφέρει αν θα γίνω ευτυχισμένος, να εργάζομαι θέλω».  

 Επιλέγετε ρόλους ανάλογα με ό, τι σας χωρίζει ή με ό, τι σας ενώνει με έναν ρόλο; 

Ούτε το ένα ούτε το άλλο. Όταν ο ηθοποιός αποφασίζει να υποδυθεί –«υ-ποδυ-θεί» το τονίζω αυτό έναν ρόλο οφείλει να φροντίζει πρωτίστως για την διαγραφή των χαρακτηριστικών που προσδιορίζουν την ύπαρξή του. «Υποδύομαι» παραπέμπει εις το «δύω», όπερ  σημαίνει: «γέρνω»«ξεπέφτω»«σβήνω» «παρακμάζω»«αφανίζομαι». Λέμε για τον ήλιο την ώρα που χάνεται από τα μάτια μας κι εξαφανίζεται ότι «δύει». «Υπο-δύομαι» ασφαλώς πάει να πει κάτι περισσότερον από «δύω», από «χάνομαι». Σημαίνει «κατα-δύομαι, πηγαίνω πιο κάτω από την δύση μου, πιο βαθειά στον αφανισμόν μου. Ο ηθοποιός λοιπόν υποδυόμενος επί σκηνής τον ρόλο του εξαφανίζεται –ή, έστω, επιδιώκει να εξαφανισθεί–, απ-εκ-δύεται –όπερ επίσης παραπέμπει εις το «δύω» – δηλαδή βγάζει από πάνω του ό, τι  κουβαλάει μαζί του στην τρέχουσα ζωή του, για να εν-δυθεί –όπερ επίσης παραπέμπει εις το «δύω» – τουτέστιν να φορέσει ό, τι χρειάζεται ο ρόλος του, ώστε μπροστά στους θεατές ως άλλος εαυτός πλέον να ανα-δυθεί –όπερ επίσης παραπέμπει εις το «δύω»– αποκαλύπτοντάς τους ό, τι χρειάζονται να δουν προκειμένου να διαφύγουν  από την ισοπεδωμένη και ανούσια καθημερινότηταΕντέλει, ο ηθοποιός είναι ένας ήλιος, και ως ήλιος είναι καταδικασμένος να δύει επί σκηνής ερμηνεύοντας τον ρόλο του.  

Προτιμάτε την υποκριτική ή τη συγγραφή; 

Εξαρτάται από την διάθεση της στιγμής. Αλλιώς, δεν τα ξεχωρίζω. Υπηρετούν και τα δυο εκείνο που με γεμίζει: με υποχρεώνουν να δουλεύω. Να το πω αλλιώς:  τόσο το να γράφω όσο να υποδύομαι –επί σκηνής, για να μην παρεξηγηθώ– είναι αφορμές για να δημιουργώ.  

 Ποιοι είναι εκείνοι που «πυροβολούν τα σπουργίτια»; 

Προφανώς εμείς, οι άνθρωποι. Και δυστυχώς πολλές φορές για διασκέδαση ή για να εξυπηρετήσομε δικούς μας σκοπούς, όπως συμβαίνει στο έργο «Μην πυροβολείς τα σπουργίτια». Ο άνθρωπος είναι το πιο άγριο ζώο. Σκοτώνει από μίσος, από εκδίκηση, από γούστο –και πάντως όχι απλώς για να επιβιώσει. Το ζώο κατασπαράσσει το άλλο ζώο προκειμένου να επιβιώσει. Η διαφορά νομίζω είναι προφανής.  

Μπορεί το θέατρο να θεραπεύσει εσωτερικές πληγές; 

Όχι. Αρμόδιες για να θεραπευτούν οι πληγές μας είναι η ιατρική, αν πρόκειται για πληγές στο σώμα μας, και η ψυχολογία ή η ψυχιατρική, αν πρόκειται για πληγές στην  ψυχή μας. Η αποστολή του θεάτρου είναι να μας αλλάξει, να γίνομε διαφορετικοί από τον ταλαίπωρο εαυτό μας που κουβαλάμε στην καθημερινή μας ζωή και από τον οποίο δεν μπορούμε να απαγκιστρωθούμε  παρεκτός βέβαια αν επιλέξομε την αυτοκτονία ως μέσον αποδέσμευσής μας από τον εαυτό μας. Το θέατρο λοιπόν ως αντίπαλον δέος του αυτοχειριασμού! Πώς σας φαίνεται;  

 Μπορεί η τέχνη γενικότερα να αφυπνίσει συνειδήσεις και να δώσει νέα οράματα; 

Πολλά  απρόσμενα ως επί το πολύ  είναι δυνατόν να συμβούν και να αφυπνιστεί η συνείδησή μας. Ο Απόστολος Παύλος ένιωσε να αφυπνίζεται η συνείδησή του –πράγμα που τον έκανε να αλλάξει την ζωή του έτσι ώστε από Εθνικός να γίνει Χριστιανός όταν είδε ένα όνειρο πηγαίνοντας στην Δαμασκό. Αλλά και όσον αφορά στον  Λούθηρο –για να αναφέρω ένα παράδειγμα και από την Δυτική Εκκλησία– αφορμή προκειμένου να αφυπνιστεί η συνείδησή του και να αφιερωθεί στην εκκλησία εγκαταλείποντας τον κοσμικό βίο ήταν μια καταιγίδα στην οποία βρέθηκε εγκλωβισμένος. Η δουλειά της τέχνης, όπως αναφέρεται στο έργο «Μην πυροβολείς τα σπουργίτια», είναι άλλη: να μας κάνει να νιώσομε έτσι, ώστε τίποτε από όσα απολαμβάνομε στην ζωή μας να μπορεί να μας κάνει να το νιώσομε με τον ίδιο τρόπο. Μια απερίγραπτη απόλαυση, μοναδική, μάς υπόσχεται η τέχνη. Η πρόκληση της αισθητικής απόλαυσηςόπως την ορίζουν οι φιλόσοφοι, και μόνον αυτή, είναι ο κύριος σκοπός της τέχνης.  

Τι περιμένετε από το θέατρο; 

Να πάει καλύτερα, και μπορεί να πάει καλύτερα, και να φθάσει, πού ξέρεις, κάποτε στο επίπεδο που ήταν τις πρώτες δεκαετίες μετά τον Δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η πρόσφατη οικονομική κρίση στην χώρα μας επιδείνωσε την κατάσταση στο θέατρο, όπως συνέβη άλλωστε σε όλο το εύρος της ζωής μας, συμπεριλαμβανομένης της πνευματικής ζωής. Η κρίση όμως δεν λένε ότι είναι μια ευκαιρία να θεραπεύσεις παθογένειες και να ανακαλύψεις πράγματα που ο ευδαιμονισμός δεν σε αφήνει να τα δεις;  

 Η Ελλάδα παράγει πολιτισμό;

Εννοείτε ακόμη αν παράγει ακόμη πολιτισμό η Ελλάδα. Ασφαλώς. Απλώς το βιβλίο και ο δίσκος ή το cd για αναφερθώ σε δυο κορυφαίους τομείς του πολιτισμού: στην λογοτεχνία και την μουσική  δεν διαδραματίζουν πλέον τον ευεργετικό ρόλο τους, στην έκταση που τον διεδραμάτιζαν άλλοτε, έτσι ώστε να διαχυθεί ευρέως η συγγραφική και η μουσική παραγωγή. Κι αυτό είναι γενικό φαινόμενο, σε όλη την υφήλιο. Να γράψει κανείς σήμερα ένα βιβλίο ή ένα cd, ωραία! Προς τι; Πόσοι θα σπεύσουν να τα προμηθευτούν; Ο κόσμος βυθίζεται διαρκώς στο σύμπαν του διαδικτύου εγκαταλείποντας  όλο και περισσότερο τους παλιούς τρόπους μετάδοσης του πολιτισμού. Ξέρετε, για να αποκαλυφθούν τα διαμάντια στην λογοτεχνία και στην μουσική, πρέπει να κυκλοφορήσει και πολλή σαβούρα, ώστε από αυτήν να ξεχωρίσουν εκείνα που αξίζουν. Απαιτούνται πολλές δοκιμές, άπειρες απόπειρες, για να προκύψει μεταξύ πολλών ευτελών έργων το αξιόλογο.  Βρισκόμαστε, εξαιτίας της παντοκρατορίας του διαδικτύου, σε μια κατάσταση όπου αναζητείται η εξισορρόπηση κάτω από τα νέα δεδομένα της ζωής μαςΔεν θα ήθελα αναφερόμενος στο διαδίκτυο να εκληφθεί ότι το μέμφομαι. Κάθε άλλο: έχει ανοίξει τεράστιους ορίζοντες στην ζωή μας. Και στο κάτω της γραφής η εισβολή του στην κοινωνία μας είναι μια πραγματικότητα. Απλώς προσπαθώ να καταλάβω τι συμβαίνει.   

Πώς φαντάζεστε ότι αποχωρούν οι θεατές από την παράσταση;

ΔιαφορετικοίΑλλιώτικοι από εκείνο που ήταν πριν δουν την παράσταση που είδαν. Το ανέφερα και παραπάνω: αποστολή του θεάτρου είναι να μας αλλάζει, να μας προσφέρει την κάθαρση, που έλεγε ο Αριστοτέλης. Να καθαριστούμε κάθε φορά μετά το τέλος της παράστασης από τα μικρά, τα ασήμαντα και τα ευτελή που μας ταλαιπωρούν στην ζωή μας εκεί έξω από το θέατρο. 

 

Λία Τσεκούρα 

Κριτικός Θεάτρου 

Γ.Γ. του Σωματείου Ελλήνων Κριτικών Μουσικής, Θεάτρου & Χορού. 

 

Ταυτότητα Παράστασης. 

ΣκηνοθεσίαΆννα Σωτρίνη
Σκηνικά- ΚοστούμιαΠάγια Βεάκη
Μουσική-VideoartΕυάγγελος Κάλλοου
Βοηθός σκηνοθέτηΚατερίνα Μπιμπή
ΠαραγωγήΑτρειδών Κύκλος
ΕπικοινωνίαΆντζυ νομικού 

Ερμηνεύουν οιΘεοδόσης Πελεγρίνης, Γιάννης Παπαθύμνιος, Κατερίνα Κωνσταντίνου 

Παραστάσεις από Πέμπτη 9 Ιανουαρίου 2020:Κάθε Πέμπτη στις 21:00
Εισιτήρια από 10€ Προπώληση στηwww.viva.gr 

Θέατρο ΑλκμήνηSecret Room
Διεύθυνση: Αλκμήνης 8-12, Αθήνα 118 54
Τηλέφωνο:21 0342 8650 

 

 

 




Σχολιάστε